Nội dung chính
Đài Loan – hòn đảo nhỏ bé chỉ bằng 1/9 diện tích Việt Nam nhưng đã vươn lên như một “Rồng châu Á” mạnh mẽ, đứng trong top 15 quốc gia giàu nhất toàn cầu.
Đài Loan nằm đâu và địa lý ra sao?
Đài Loan là một quần đảo thuộc Đông Á, cách bờ biển phía đông nam Trung Quốc khoảng 180 km qua eo biển Đài Loan. Nơi đây nằm giữa Nhật Bản và Philippines, giáp biển Đông, biển Hoa Đông, biển Philippines và Thái Bình Dương. Đảo có diện tích khoảng 36.000 km² – tương đương 1/9 diện tích Việt Nam – trong đó hơn hai phần ba là đồi núi, còn phần phía tây là đồng bằng ven biển màu mỡ, là trung tâm dân cư và công nghiệp.
Đài Loan giàu thứ mấy trên thế giới?
Kinh tế Đài Loan dựa trên mô hình công nghiệp công nghệ cao, đặc biệt là bán dẫn, kết hợp với một nền kinh tế thị trường mở, năng động và hệ thống giáo dục, nghiên cứu mạnh mẽ. Theo Global Finance, năm 2024 GDP bình quân đầu người của Đài Loan đạt 76.858 USD, xếp thứ 14 toàn cầu – vượt hẳn Trung Quốc (thứ 78) và các nước láng giềng Nhật Bản (thứ 36) và Hàn Quốc (thứ 30).
Ngành bán dẫn – xương sống của nền kinh tế
Theo Hiệp hội Công nghiệp Bán dẫn Đài Loan, năm 2024 đảo này sản xuất tới 76,8 % wafer và các giai đoạn đóng gói, thử nghiệm trên toàn thế giới. Thành công bắt nguồn từ cuối thập niên 1970 khi chính phủ hỗ trợ mạnh mẽ, hợp tác với các công ty công nghệ Mỹ‑Hà Lan. Năm 1987, TSMC (Taiwan Semiconductor Manufacturing Company) được thành lập theo mô hình “foundry‑only”, chỉ chuyên gia công chip theo thiết kế của khách hàng. Mô hình này nhanh chóng thu hút hàng trăm công ty thiết kế chip toàn cầu, tạo nên một hệ sinh thái bán dẫn hoàn chỉnh từ thiết kế, gia công, đóng gói đến kiểm thử.
Đài Loan vượt Hàn Quốc lần đầu sau 22 năm
Trong một báo cáo chung của Bộ Tài chính Hàn Quốc và Cơ quan Thống kê Đài Loan, GDP bình quân đầu người của Hàn Quốc năm 2025 ước đạt 37.430 USD, thấp hơn mức 38.066 USD của Đài Loan – lần đầu tiên trong 22 năm Hàn Quốc bị vượt. Dự báo đến năm 2027, GDP per capita của Đài Loan sẽ vượt 40.000 USD và danh nghĩa GDP có thể chạm mốc 1.000 tỷ USD vào năm 2028.
Kinh nghiệm rút ra cho các doanh nghiệp khởi nghiệp
- Đầu tư vào công nghệ cốt lõi: Đài Loan chứng minh rằng việc tập trung vào một ngành chiến lược (bán dẫn) và xây dựng chuỗi cung ứng toàn cầu mang lại lợi thế cạnh tranh bền vững.
- Chính sách hỗ trợ từ nhà nước: Các gói ưu đãi thuế, tài trợ nghiên cứu và hợp tác quốc tế đã tạo môi trường thuận lợi cho các startup công nghệ.
- Hệ sinh thái hợp tác: Mô hình “foundry‑only” cho phép các công ty thiết kế tập trung vào sáng tạo, trong khi các nhà sản xuất đảm nhiệm quy trình sản xuất – một bài học quan trọng cho các nền tảng kinh doanh dạng “platform”.
Với những con số ấn tượng và chiến lược phát triển bền vững, Đài Loan không chỉ là một câu chuyện thành công quốc gia mà còn là nguồn cảm hứng cho bất kỳ doanh nghiệp nào muốn “bứt phá” trong môi trường toàn cầu hoá.
Bạn nghĩ gì về mô hình phát triển của Đài Loan? Hãy chia sẻ quan điểm của mình và theo dõi chúng tôi để nhận thêm những câu chuyện kinh tế thực tiễn.
